ΒΗΜΑ SCIENCE: Εξυπνα ηλεκτρόδια ζωντανεύουν τον εγκέφαλο
01/02/2009    ΒΗΜΑ SCIENCE: Εξυπνα ηλεκτρόδια ζωντανεύουν τον εγκέφαλο
Εκτύπωση E-mail
news_002
Με τη χρήση πρωτοποριακής τεχνολογίας η εγκεφαλική διέγερση δίνει ακόμη πιο εντυπωσιακά αποτελέσματα για παθήσεις όπως η νόσος του Πάρκινσον,οι κινητικές διαταραχές και η κατάθλιψη
BHMA SCIENCE 01/02/2009
1. Νέας γενιάς «έξυπνα» ηλεκτρόδια υπόσχονται αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση νόσων όπως του Πάρκινσον, οι κινητικές διαταραχές αλλά και η κατάθλιψη

Πριν από περίπου δεκαπέντε ημέρες η 60χρονη Δήμητρα Κυριακοπούλου απαλλάχθηκε από έναν «δυνάστη» με τον οποίο είχε μάθει να ζει τα τελευταία 25 χρόνια: πρόκειται για τη νόσο του Πάρκινσον, η οποία άρχισε να της στερεί σταδιακά από την ηλικία των 35 ετών ποιότητα ζωής, κάνοντάς τη να τρέμει και να μην μπορεί κάποια στιγμή να φέρει εις πέρας ακόμη και εκείνα τα μικρά και καθημερινά, που όμως έχουν μεγάλη σημασία για τη ζωή του καθενός μας. Επί δεκαετίες «σύντροφοι» της κυρίας Κυριακοπούλου προκειμένου να αντέχει τη ζωή με τον... δυνάστη της ήταν τα ατελείωτα φάρμακα, τα οποία όμως με την πάροδο του χρόνου άρχισαν να έχουν μικρότερη αποτελεσματικότητα, αφού η νόσος έλαβε φαρμακοανθεκτική μορφή. Ολα αυτά όμως ως πριν από δέκα ημέρες. Διότι μέσα στην ατυχία τ

ης η ασθενής είχε μια μεγάλη τύχη: κρίθηκε κατάλληλη ώστε να υποβληθεί σε επέμβαση εν τω βάθει διέγερσης του εγκεφάλου με στόχο να πει «αντίο» ύστερα από τόσα χρόνια στον... τρόμο των τρόμων της.

brain2


Η επέμβαση διεξήχθη από την ομάδα κινητικών διαταραχών της Πανεπιστημιακής Νευροχειρουργικής Κλινικής του Νοσοκομείου «Ευαγγελισμός» υπό τον καθηγητή Νευροχειρουργικής κ. Δ. Σακά. Ωσπου να φθάσει όμως η στιγμή του χειρουργείου ο δρόμος ήταν μακρός, όπως επιβάλλεται σε τέτοιες λεπτές περιπτώσεις: επί ένα έτος η ασθενής υποβαλλόταν σε εξονυχιστικούς ελέγχους και εξετάσεις ώστε να αποδειχθεί αν μπορεί να ωφεληθεί από μια τέτοια διαδικασία, όπως πληροφόρησε «Το Βήμα» ο σύζυγός της. Να επισημάνουμε ότι η ίδια ήταν αδύνατον να μας μιλήσει, αφού βρίσκεται σε διαδικασία ανάρρωσης από την επέμβαση και σε φάση ειδικών ρυθμίσεων του διεγέρτη (μπαταρία) που της τοποθετήθηκε. Παγκόσμια πρωτιά
Η κυρία Κυριακοπούλου δεν αποτελεί όμως μόνο ένα από τα πολλά περιστατικά που έχει αντιμετωπίσει επιτυχώς τα τελευταία χρόνια η συγκεκριμένη ομάδα του «Ευαγγελισμού» με χρήση της πιο προηγμένης τεχνολογίας: κουβαλά πλέον μαζί της μια παγκόσμια πρωτιά, η οποία αναμένεται να ανοίξει τον δρόμο γιαθεραπεία και πολλών άλλων ασθενών. Είναι η πρώτη ασθενής σε παγκόσμιο επίπεδο στον εγκέφαλο της οποίας εμφυτεύθηκε μια νέα γενεά «έξυπνων» ηλεκτροδίων που υπόσχονται ακόμη καλύτερη θεραπεία για πλήθος καταστάσεων εκτός από τη νόσο του Πάρκινσον, όπως οι κινητικές διαταραχές, η επιληψία, ακόμη και η κατάθλιψη. Η δεξιότητα των ειδικών με τη χείρα βοηθείας της τεχνολογίας, η οποία, ως φαίνεται, όσο περνούν τα χρόνια αποκτά ολοένα υψηλότερο... δείκτη νοημοσύνης, δίνει ελπίδα ότι ολοένα λιγότεροι ασθενείς θα τρομάζουν μπροστά στον... τρόμο για μια διάγνωση όπως το Πάρκινσον. Και αυτό διότι θα μπορεί να υπάρχει μια αποτελεσματική hi-tech θεραπεία για την κατάστασή τους.



Στην επικοινωνία μας ο σύζυγος της κυρίας Κυριακοπούλου ανέφερε ότι η ασθενής αισθάνεται ήδη καλύτερα λίγες ημέρες μετά την επέμβαση. «Παίρνει πλέον ελάχιστα χάπια,όταν πριν έπαιρνε ατελείωτα κουτιά.Είναι πολύ πιο χαρούμενη, το τρέμουλο είναι ήδη ελάχιστο.Το μήνυμα που θέλουμε να περάσουμε είναι ότι όλοι οι αρμόδιοι φορείς πρέπει να ενδιαφερθούν ώστε να δώσουν την πρακτική δυνατότητα στους γιατρούς να αντιμετωπίζουν όσο περισσότερα περιστατικά γίνεται.Γιατί μια τέτοια επέμβαση μπορεί να αλλάξει ολόκληρη τη ζωή ενός ανθρώπου μέσα σε λίγες ώρες».

Τα έξυπνα ηλεκτρόδια
Πράγματι, όπως σημειώνει στο «Βήμα» ο κ. Σακάς, μια τέτοια επέμβαση δίνει άλλη προοπτική ζωής στους πάσχοντες από Πάρκινσον- και όχι μόνο. Και τώρα πια η νέα τεχνολογία την οποία πήραν στα χέρια τους οι ειδικοί της Νευροχειρουργικής Κλινικής του «Ευαγγελισμού» μπορεί να υποσχεθεί ακόμη καλύτερη πορεία των ασθενών. Εκτός από την 60χρονη, «έξυπνα» ηλεκτρόδια εμφυτεύθηκαν σε άλλον έναν ασθενή με φαρμακοανθεκτική μορφή Πάρκινσον από την ομάδα του κ. Σακά. Και έπεται συνέχεια, άκρως αισιόδοξη, όπως όλα δείχνουν, για μια μακρά λίστα πασχόντων. Στο επόμενο διάστημα σχεδιάζονται επεμβάσεις σε μεγαλύτερο αριθμό περιπτώσεων με τα «ευφυή» αυτά ηλεκτρόδια, από τις οποίες θα εξαχθούν και πιο συγκεντρωτικά και σαφή δεδομένα όσον αφορά την αποτελεσματικότητά τους. Οπως εξιστορεί ο καθηγητής, «η μέθοδος βηματοδότησης του εγκεφάλου με ηλεκτρόδια έχει αρχίσει από το 1994,αρχικώς για τη νόσο του Πάρκινσον και προοδευτικά για την αντιμετώπιση άλλων καταστάσεων,όπως οι δυστονίες ή η επιληψία σε επιλεγμένες περιπτώσεις ασθενών- δεν κρίνονται όλοι οι ασθενείς κατάλληλοι για υποβολή στη διαδικασία.Εδώ και λίγα χρόνια ξεκίνησαν προσπάθειες εξέλιξης και βελτίωσης των υπαρχόντων ηλεκτροδίων προκειμένου να περάσουμε σε μια νέα γενεά.Αυτό κατέστη δυνατόν και τα “έξυπνα” ηλεκτρόδια που κατασκευάστηκαν από αμερικανική εταιρεία ελέγχθηκαν αρχικώς σε πειραματικές μελέτες σε ασθενείς στις ΗΠΑ και κρίθηκαν ως ικανοποιητικά». Με βάση αυτά τα αποτελέσματα έγινε αίτηση για έγκριση κυκλοφορίας των νέων ηλεκτροδίων τόσο στις ΗΠΑ όσο και στην ΕΕ. Η αίτηση έγινε δεκτή πρώτα στην Ευρώπη και έτσι δόθηκε η δυνατότητα σε μικρό αριθμό επιλεγμένων ευρωπαϊκών κέντρων να κάνουν την έναρξη εφαρμογής της συγκεκριμένης τεχνολογίας. «Τα πρώτα τέτοια ηλεκτρόδια σε ευρωπαϊκό και κατ΄ επέκταση σε παγκόσμιο επίπεδο σε επίσημη κλινική εφαρμογή εμφυτεύθηκαν στην Ελλάδα από την ομάδα μας τις τελευταίες ημέρες» αναφέρει ο κ. Σακάς. Αλλα δύο μόνο ευρωπαϊκά κέντρα έχουν λάβει την έγκριση για την εμφύτευση των «ευφυών» ηλεκτροδίων- ένα στη Γερμανία και ένα στην Αυστρία.

Ρύθμιση της τάσης

 

sakas_surgery1_small

2. Ο κ. Σακάς επί το έργον κατά τη διάρκεια της πρώτης επέμβασης σε παγκόσμιο επίπεδο εμφύτευσης «ευφυών» ηλεκτροδίων σε ασθενή με Πάρκινσον. Το στερεοτακτικό πλαίσιο που φοράει η ασθενής στο κεφάλι επιτρέπει την ακριβέστερη δυνατή στόχευση για τους ειδικούς οι οποίοι τοποθετούν τα ηλεκτρόδια στον εγκέφαλο
Γιατί όμως τα νέα ηλεκτρόδια που αποτελούν πλέον «εργαλεία» στα χέρια των ειδικών του «Ευαγγελισμού» χαρακτηρίζονται «έξυπνα»; Ο κ. Σακάς εξηγεί ότι στα προηγούμενης γενεάς ηλεκτρόδια παρεχόταν σταθερή τάση ρεύματος, κάτι το οποίο ήταν προγραμματισμένο εξαρχής και ανεξάρτητο από την κατάσταση του εγκεφάλου του ασθενούς. «Ξέρουμε όμως ότι ο εγκέφαλος,όπως και κάθε σημείο του σώματος,εμφανίζει διακυμάνσεις στη λειτουργία του, στην αγωγιμότητά του,στη βιοχημική σύστασή του.Είναι επίσης γνωστό ότι και η αντίσταση του εγκεφαλικού παρεγχύματος γύρω από τον πόλο του ηλεκτροδίου που εμφυτεύεται σε αυτό παρουσιάζει διακυμάνσεις.Ετσι με τα προηγούμενης γενεάς ηλεκτρόδια παρέχοντας σταθερή τάση ρεύματοςήταν πιθανό να δίναμε στην περιοχή-στόχο πολύ λίγο ρεύμα εξαιτίας της υψηλής αντίστασης του εγκεφαλικού παρεγχύματος.Το αποτέλεσμα ήταν η θεραπεία να μην έχει τα ύψιστα δυνατά αποτελέσματα,ωστόσο αυτό ήταν κάτι που δεν μπορούσαμε να ελέγξουμε».

Τα νέα ηλεκτρόδια είναι «ευφυή» επειδή έχουν την ικανότητα να μετρούν την αντίσταση του εγκεφάλου και να... πράττουν αναλόγως. «Φέρουν κατ΄ αρχάς ένα σύστημα καταγραφής της αντίστασης και με βάση αυτή την καταγραφή μετατρέπουν την τάση του ρεύματος ώστε το ρεύμα που τελικώς παρέχεται να είναι σταθερό (τα ηλεκτρόδια αυτά ονομάζονται constant current)». Αυτό σημαίνει ότι, όση και αν είναι η αντίσταση που συναντά, το ηλεκτρόδιο ρυθμίζει έτσι την παροχή ρεύματος μέσω ειδικού λογισμικού ώστε να μην παρέχεται λιγότερο ρεύμα από εκείνο που χρειάζεται. «Η αλλαγή αυτή που επήλθε στα ηλεκτρόδια θεωρείται ότι θα προσφέρει πιο σταθερή θεραπεία για τον ασθενή με Πάρκινσον,η κατάσταση του οποίου εμφανίζει διακυμάνσεις κατά τη διάρκεια του 24ώρου.Πιστεύεται επίσης ότι ενεργειακά η νέα τεχνολογία θα προσφέρει μεγάλη οικονομία στη χρήση της μπαταρίας η οποία τοποθετείται στο θωρακικό τοίχωμα του ασθενούς και τροφοδοτεί με ρεύμα τα ηλεκτρόδια- έχει ήδη φανεί ότι η μπαταρία έχει 40%50% μεγαλύτερη διάρκεια ζωής με τα νέα ηλεκτρόδια» επισημαίνει ο κ. Σακάς. Με την παλαιότερη τεχνολογία που χρησιμοποιείτο ως σήμερα οι μπαταρίες διαρκούσαν τρία με πέντε χρόνια, γεγονός που μεταφραζόταν σε μια νέα επέμβασηέστω και μικρή- στην περιοχή του στέρνου του ασθενούς για αντικατάστασή τους. Τώρα ο χρόνος αυτός επιμηκύνεται σημαντικά.

Τέσσερις ανεξάρτητοι πόλοι
Υπάρχει όμως και μια άλλη τεχνολογική διαφορά που κάνει τη... διαφορά μεταξύ των «έξυπνων» ηλεκτροδίων και των παλαιότερων «συγγενών» τους. Στα ως τώρα χρησιμοποιούμενα ηλεκτρόδια υπήρχαν τέσσερις πόλοι και οι ειδικοί έπρεπε να κάνουν επιλογή ενός μόνο πόλου στον οποίο και ορίζονταν οι παράμετροι ηλεκτρικού ερεθίσματος. «Δεν είχαμε ως τώρα τη δυνατότητα να προχωρήσουμε σε διαφοροποιήσεις,να δίνουμε π.χ.ρεύμα από κάποιον πόλο με κάποιες παραμέτρους και από κάποιον άλλον πόλο με διαφορετικές παραμέτρους ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε σημείου» . Τώρα πια όμως τα χέρια των επιστημόνων λύνονται με τα νέα ηλεκτρόδια, και να γιατί: «Οταν έχουμε ένα εμφυτευμένο σύστημα σε ένα τμήμα εγκεφαλικού ιστού που είναι πολύ πυκνός,μπορεί στον πρώτο πόλο να αντιστοιχεί το χέρι,στον δεύτερο το πόδι,στον τρίτο το κεφάλι. Το ηλεκτρικό ερέθισμα που δίνουμε προκειμένου να βελτιωθεί το χέρι μπορεί να μην είναι εξίσου καλό για το πόδι.Με τη νέα τεχνολογία έχουμε τη δυνατότητα να ελέγξουμε τις παραμέτρους αυτές ξεχωριστά για το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα ανάλογα με τις ανάγκες της κάθε περιοχής του σώματος.Ολο αυτό το “έξυπνο” λογισμικό έχει εμφυτευθεί στα νέα ηλεκτρόδια». Πρόκειται για ένα μεγάλο τεχνολογικό άλμα, σύμφωνα με τον καθηγητή. «Από ένα απλό ηλεκτρόδιο περνούμε σε ένα πολύ πιο εξελιγμένο».

Από τα έξυπνα στα πανέξυπνα...
brain3_small
3. Είναι σαν να κοιτάζει κάποιος από ένα «φινιστρίνι» τι συμβαίνει στον εγκέφαλο του ασθενούς την ώρα της επέμβασης: η προηγμένη τεχνολογία επιτρέπει την απεικόνιση καρέ καρέ των βημάτων των χειρουργών. Στο μέσον της εικόνας και λίγο αριστερά, φαίνεται το ηλεκτρόδιο που έχει εισαχθεί στον εγκέφαλο
Η τεχνολογία όμως, ως γνωστόν, δεν σταματά ποτέ να κοιτάζει μπροστά. Μετά τα «έξυπνα» ηλεκτρόδια αναμένεται να κάνουν την εμφάνισή τους τα... πανέξυπνα, ακόμη πιο προηγμένα συστήματα, τα οποία αναμένεται να δοκιμαστούν στο πλαίσιο κλινικής μελέτης και στη Νευροχειρουργική Κλινική του «Ευαγγελισμού». Ηδη εκκρεμεί η τελική έγκριση του ελληνικού αρμόδιου φορέα, του Εθνικού Οργανισμού Φαρμάκων (ΕΟΦ), προκειμένου να αρχίσουν οι κλινικές δοκιμές των ακόμη πιο προηγμένων ηλεκτροδίων σε 10 ασθενείς. Η κλινική εφαρμογή βέβαια αυτών των υπερηλεκτροδίων είναι πιθανό να αρχίσει σε αρκετά χρόνια από σήμερα.

Δεν είναι όμως μόνο τα hi-tech ηλεκτρόδια που κάνουν πιο εύκολη τη ζωή των γιατρών εντός του χειρουργείου αλλά και των ασθενών για την υπόλοιπη ζωή τους. Νέος εξελιγμένος εξοπλισμός μέσα στη χειρουργική αίθουσα συντελεί στο καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα και μάλιστα σε πολύ λιγότερο χρόνο, γεγονός άκρως σημαντικό, κυρίως για τη χώρα μας με τα γνωστά προβλήματα των δημοσίων νοσοκομείων, όπου το νοσηλευτικό προσωπικό δεν επαρκεί, τα χειρουργικά κρεβάτια επίσης, με αποτέλεσμα οι λίστες αναμονής των ασθενών να μακραίνουν. «Με αναβάθμιση της τεχνολογίας θα μπορούμε πλέον να διεξάγουμε αυτού του είδους τις επεμβάσεις με ασφάλεια αλλά σε πολύ λιγότερο χρόνο» τονίζει ο καθηγητής. Σήμερα μια χειρουργική επέμβαση ηλεκτρικής διέγερσης του εγκεφάλου σε ασθενείς με νόσο του Πάρκινσον διαρκεί περί τις επτά ώρες. «Τώρα δοκιμάζουμε μια νέα τεχνολογία και οι πρώτες ενδείξεις είναι πολύ ενθαρρυντικές.Φαίνεται ότι ο απαιτούμενος χρόνος της επέμβασης υποδιπλασιάζεται,επιτρέποντας έτσι δυνητικώς να γίνονται δύο χειρουργεία την ημέρα,αντί για ένα,όπως συμβαίνει σήμερα».

Πέρα από τη μείωση του χρόνου όμως, οι νέες εξελιγμένες τεχνολογικά διαδικασίες αναμένεται επίσης να εξασφαλίσουν ότι δεν θα υπεισέλθουν αστάθμητοι παράγοντες που μπορούν σήμερα να οδηγήσουν σε αναβολή της χειρουργικής επέμβασης. «Ως τώρα μια εμπλοκή στον αξονικό τομογράφο ή μια δυσκολία στη μετάδοση των δεδομένων της αξονικής τομογραφίας στους ηλεκτρονικούς υπολογιστές μπορούν να μας οδηγήσουν σε αναβολή της επέμβασης.Θα έχουμε πλέον τη δυνατότητα να λύσουμε αυτό το πρόβλημα από την προηγούμενη ημέρα της επέμβασης μέσω νέου λογισμικού που επιτρέπει να ετοιμάσουμε για κάθε ασθενή ένα εξατομικευμένο σύστημα το οποίο θα κατευθύνει το ηλεκτρόδιο. Μιλάμε για ένα λογισμικό που διαθέτει πλέον η κλινική,βάσει του οποίου προκατασκευάζεται ένα στερεοτακτικό πλαίσιο,ειδικά σχεδιασμένο για το κεφάλι του κάθε ασθενούς και “εξοπλισμένο” με όλα τα δεδομένα που αφορούν την εξατομικευμένη επέμβαση». Ελπίδες για τον... Δαβίδ
Σύμφωνα με τον καθηγητή, όλα αυτά τα θαυμαστά της επιστημονικής (αλλά συνάμα και τόσο απτής) φαντασίας που υπάρχουν και στη χώρα μας στέλνουν, μεταξύ άλλων, ένα μήνυμα στα νέα παιδιά. «Είναι καλό οι νέοι άνθρωποι,ιδιαίτερα εκείνοι που θέλουν να ασχοληθούν με την επιστήμη και σκέφτονται τώρα τον επαγγελματικό προσανατολισμό τους,να βλέπουν ότι και στη χώρα μας μπορούν να γίνουν αξιόλογα πράγματα. Ολα αυτά τα παιδιά μπορούν να μείνουν στη χώρα τους αν ψάξουν τα πρωτοποριακά που γίνονται σε διαφορετικά επιστημονικά και ερευνητικά πεδία.Παρά τις δυσκολίες που μπορεί να έχουμε και δη στην Ελλάδα σε επίπεδο οργανωτικό ή διαχειριστικό,η τεχνολογία έρχεται να δώσει λύσεις καλύπτοντας χάσματα.Αν το ψάξουμε μπορούμε να γίνουμε πρωτοπόροι,να βρεθούμε ίσως ακόμη και μπροστά από τις χώρες-κολοσσούς της επιστήμης και της έρευνας» . Με τη θέληση και την επιστημονική δουλειά ο Δαβίδ μπορεί να σταθεί σαν ίσος προς ίσο απέναντι στον Γολιάθ. Και τότε και οι ασθενείς θα νιώσουν ότι έχουν το «πάνω χέρι» στη μάχη με τη νόσο τους, συνθλίβοντας τον «δυνάστη» που προσπαθεί, κάποιες φορές επί έτη, να επιβληθεί στη ζωή τους. Η ανθρώπινη ευφυΐα μαζί με την «έξυπνη» τεχνολογία, όπως είδατε, δίνει ολοένα περισσότερες τέτοιες υποσχέσεις...

ΕΠΟΜΕΝΟΣ ΣΤΟΧΟΣ Η ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ
Η «ευφυής» εν λόγω τεχνολογία θεωρείται ότι μπορεί να έχει εφαρμογές όχι μόνο κατά της νόσου του Πάρκινσον αλλά και σε άλλες καταστάσεις οι οποίες ως σήμερα αντιμετωπίζονταν με τα απλά ηλεκτρόδια, όπως οι κινητικές διαταραχές. Μπορεί ακόμη, όπως εκτιμούν οι ειδικοί, να βοηθήσει και σε περιπτώσεις ασθενών με κατάθλιψη. Ο κ. Σακάς εξηγεί ότι σε παθήσεις όπως οι κινητικές διαταραχές ο κόμβος του εγκεφάλου τον οποίο προσπαθούν οι ειδικοί να επηρεάσουν είναι σχετικά μικρός και έτσι δεν υπάρχουν μεγάλες ανάγκες παροχής ρεύματος, επιτρέποντας μια σχετικά μεγάλη διάρκεια ζωής της μπαταρίας. Στην κατάθλιψη όμως οι περιοχές που πρέπει να επηρεαστούν ηλεκτρικά είναι μεγαλύτερες, με αποτέλεσμα να εξαντλείται η μπαταρία γρήγορα, ακόμη και μέσα σε έναν χρόνο. «Δεν είναι εύκολο ένας ασθενής να υφίσταται κάθε χρόνο έστω μια μικροεπέμβαση για αλλαγή της μπαταρίας.Αυτό είχε εξαρχής αποτελέσει δεσμευτικό παράγοντα για τη χρήση ηλεκτρικής διέγερσης εναντίον της κατάθλιψης και γίνονται μεγάλες προσπάθειες για εξέλιξη της τεχνολογίας που θα επιτρέπει πιο παρατεταμένη εφαρμογή, είτε με επαναφορτιζόμενες μπαταρίες είτε με κατασκευή ηλεκτροδίων που να συνδέονται με τις λιγότερες δυνατές απώλειες ρεύματος».

Παράλληλα υπάρχουν θέματα νευροφυσιολογίας του εγκεφάλου όσον αφορά την κατάθλιψη τα οποία πιστεύεται ότι θα λύσουν τα νέα ηλεκτρόδια. «Σε παθήσεις όπως η κατάθλιψη εκτιμούμε ότι χρειάζεται να υπάρχει μια σταθερή ηλεκτρική επίδραση όπως αυτή που παρέχουν τα ηλεκτρόδια constant current.Η κατάθλιψη εμφανίζει μεταβολές και τα παλαιότερα ηλεκτρόδια με την κυμαινόμενη επίδραση δεν ήταν τόσο αποτελεσματικά.Πιστεύουμε ότι η σταθερή παροχή ρεύματος που δίνουν τα νέα ηλεκτρόδια θα έχει καλύτερα αποτελέσματα». Αν και οι νευροχειρουργοί του «Ευαγγελισμού» είναι έτοιμοι τεχνικά να αντιμετωπίσουν τέτοια περιστατικά, οι ψυχίατροι που πρέπει να συνεργαστούν απαραιτήτως μαζί τους για τη σωστή παρακολούθηση και αντιμετώπιση των ασθενών δεν έχουν δείξει- τουλάχιστον όχι ακόμη- ιδιαίτερη «ζέση» για τη νέα αυτή τεχνολογία, όπως μαθαίνουμε.